A A A

Wyniki uprzemysłowienia polski

Średnie tempo wzrostu dochodu narodowego w Polsce w okresie uprzemysłowienia (1950—1970) wynosiło 7,1% rocznie. Było to tempo nieco niższe od średniego dla europejskich krajów socjalistycznych (8,4%), znacznie wyższe jednak od średniej światowej i od tempa wzrostu uzyskiwanego w tym okresie przez kapitalistyczne kraje wysoko rozwinięte (4,2%). W latach 1971—1973 tempo wzrostu dochodu narodowego było w Polsce znacznie wyższe niż w pozostałych krajach socjalistycznych (z wyjątkiem Rumunii) i w wysoko rozwiniętych krajach kapitalistycznych.

Dochód narodowy podzielony wzrósł w okresie uprzemysłowienia 3,7 razy, osiągając w 1970 r. wskaźnik 372 w stosunku do poziomu z 1950 r. przyjętego za 100. W okresie tym wskaźnik dochodu narodowego liczonego w cenach stałych w skali światowej wzrósł do poziomu 281 (1950 r. = 100), w europejskich krajach socjalistycznych osiągnął 483, a w krajach kapitalistycznych wysoko rozwiniętych 237. Jeszcze silniejszy wzrost dochodu narodowego następuje w Polsce w latach 1971—1973. Dochód narodowy w 1973 r. jest 5 razy większy niż w 1950 r.

W wyniku szybszego aniżeli w krajach kapitalistycznych tempa wzrostu gospodarczego zmniejszyła się rozpiętość w produkcji podstawowych artykułów na 1 mieszkańca.

Jeżeli chodzi o produkcję stali w przeliczeniu na 1 mieszkańca, to w okresie międzywojennym produkcja jej np. w USA była 9 razy większa aniżeli w Polsce, obecnie jest większa niecałe 1,5 raza. Podobnie jest z produkcją innych artykułów. Największa rozpiętość utrzymuje się jeszcze w produkcji energii elektrycznej; jej ilość wytworzona w USA w przeliczeniu na 1 mieszkańca jest 4 razy wyższa aniżeli w Polsce, chociaż i tutaj dystans zmniejszył się o połowę (w 1937 r. produkcja energii elektrycznej w Stanach Zjednoczonych była wyższa prawie 9 razy). W zakresie produkcji węgla w przeliczeniu na 1 mieszkańca Polska wysunęła się na pierwsze miejsce w świecie. Również w produkcji cementu na 1 mieszkańca osiągnęliśmy poziom wyższy niż np. Wielka Brytania czy Stany Zjednoczone, a w produkcji kwasu siarkowego wyższy niż w Wielkiej Brytanii czy w RFN.

Biorąc pod uwagę poziom produkcji podstawowych artykułów przemysłowych, dystans dzielący Polskę od przodujących europejskich krajów kapitalistycznych poważnie się zmniejszył, w 1968 r. oceniany był na 15 lat w stosunku do Wielkiej Brytanii i 8 lat w stosunku do Francji (przypominamy, że dystans ten dla 1938 r. wynosił odpowiednio 71 i 47 lat) ł. Polska z kraju znajdującego się na etapie przechodzenia do stadium częściowego uprzemysłowienia przekształciła się w kraj uprzemysłowiony.

Również w produkcji rolnej mimo mniejszych osiągnięć niż w dziedzinie przemysłu nastąpił wzrost produkcji oraz znacznie zwiększyły się plony z hektara w stosunku do okresu przedwojennego. Dzięki temu na ogół zmniejszyła się rozpiętość w wysokości plonów osiąganych w Polsce i w krajach o wysokim poziomie produkcji rolnej.